- Trong 8 ngân hàng tư nhân của rổ VN30, chỉ 3 mã có Sharpe 1 năm trên 0: HDB (0,53), STB (0,16) và SSB (0,01). VN-Index cùng kỳ là -0,28.
- STB là mã đổi sắc nhanh nhất: Sharpe 1 năm từ 0,44 xuống 0,16 chỉ trong một tuần, còn Sharpe 3 tháng chạm -2,12. MBS Research dự báo lãi trước thuế quý 3 của STB giảm khoảng 50,8%.
- HDB lọt top 5 Sharpe toàn rổ nhờ kỳ vọng lợi nhuận quý 3 tăng gần 59%, dù ngày 16/10 khối ngoại bán ròng mạnh mã này.
- SHB vẫn đội sổ (Sharpe -1,91, MDD -44%). LPB có beta chỉ 0,49 mà vẫn lỗ sâu, và tương quan với VN-Index xuống 0,29.
Tuần này VN-Index trải qua 7 phiên giảm liên tiếp rồi bật lại đúng ngày 16/10, thêm 7,56 điểm (+0,45%) lên 1.705,91 điểm, với nhóm ngân hàng đóng vai chiếc nạng đỡ. Nhưng chiếc nạng không đều chân: bên trong nhóm ngân hàng tư nhân của VN30 có mã đang được kỳ vọng lãi tăng gần 60%, có mã bị dự báo lãi giảm một nửa. Bài này đọc lại bộ chỉ số beta, Sharpe ngân hàng VN30 của 8 mã ACB, HDB, LPB, SHB, SSB, STB, TPB, VIB để xem ai đang chở được hành khách, ai đang đạp ga mà xe không nhúc nhích.
Cách tính giữ nguyên mọi kỳ: lợi suất ngày giá điều chỉnh, cửa sổ 1 năm (khoảng 250 phiên) và 3 tháng, so với VN-Index, lãi suất phi rủi ro 4,53%/năm. Dữ liệu từ Entrade (DNSE) đến hết phiên 16/10/2026. Phương pháp chi tiết nằm trong bài về tái cân bằng và tái cấu trúc danh mục, còn toàn cảnh 30 mã có ở bản đồ rủi ro VN30 tháng 10/2026.
Ngân hàng tư nhân VN30: ai còn Sharpe dương?
Chỉ 3 trên 8 mã còn Sharpe 1 năm dương, và cả 3 đều mỏng. Sharpe là “lãi đổi lấy mỗi đơn vị say sóng”: cùng lãi, ai ít xóc hơn người đó lái hay hơn. Mức dương lớn nhất là HDB, 0,53 (lợi suất 1 năm +17,7%). STB chạy sau với 0,16, còn SSB gần như hòa vốn ở 0,01. Phía còn lại, SHB (-1,91), VIB (-0,99), TPB (-0,98), LPB (-0,68) và ACB (-0,47) đều thua mốc “nằm im gửi tiết kiệm”, và cả 5 mã này đều thua luôn VN-Index (-0,28).
Bảng chỉ số 1 năm của 8 ngân hàng (đến 16/10/2026)
| Mã | Lợi suất 1Y | Độ lệch chuẩn | Beta | Alpha | Tương quan | Sharpe | MDD | Sortino |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ACB | -9,1% | 24% | 0,63 | -7,6% | 0,53 | -0,47 | -17% | -0,69 |
| HDB | +17,7% | 32% | 0,91 | +21,9% | 0,59 | 0,53 | -19% | 0,78 |
| LPB | -21,9% | 34% | 0,49 | -20,6% | 0,29 | -0,68 | -34% | -0,94 |
| SHB | -40,0% | 27% | 0,75 | -47,6% | 0,56 | -1,91 | -44% | -2,42 |
| SSB | +0,3% | 30% | 0,43 | +2,7% | 0,29 | 0,01 | -35% | 0,01 |
| STB | +3,6% | 38% | 0,72 | +10,1% | 0,39 | 0,16 | -24% | 0,25 |
| TPB | -21,8% | 26% | 0,87 | -20,8% | 0,67 | -0,98 | -27% | -1,33 |
| VIB | -20,0% | 24% | 0,82 | -19,4% | 0,69 | -0,99 | -26% | -1,35 |
| VN-Index | -3,1% | 20% | 1,00 | -0,28 | -16% | -0,37 |
Cách đọc bảng: Beta là độ nhạy chân ga so với thị trường; Alpha là phần “tài” sau khi trừ phần “thời”; Tương quan cho biết mã có “đi chung xe” với VN-Index không (0,9 là ngồi cùng xe, 0,3 là tự đi xe máy); MDD là độ sâu của cái hố; Sortino là Sharpe phiên bản chỉ phạt ngày mất tiền.
STB: vì sao Sharpe tụt nhanh nhất nhóm?
STB (Sacombank) từ Sharpe 1 năm 0,44 xuống 0,16 trong đúng một tuần, còn lợi suất 3 tháng đang âm 12,5% và Sharpe 3 tháng là -2,12 (giảm khoảng 1,28 điểm so với tuần trước). Alpha 1 năm vẫn dương +10,1%, tức cả năm qua mã này còn “có tài”, nhưng bức tranh gần đây thì ngược lại. Beta 0,72 cho thấy đợt rơi này không phải do chạy theo thị trường chung: tương quan với VN-Index chỉ 0,39.
Vì sao? Chưa thấy tin riêng nào trong tuần, nhưng có một ứng viên đáng chú ý. Theo dự báo của MBS Research (Người Quan Sát, 26/09/2026), lãi trước thuế quý 3 của STB khoảng 1.800 tỷ đồng, giảm 50,8% so với cùng kỳ; lũy kế 9 tháng khoảng 5.900 tỷ, giảm 46%, đạt 73% kế hoạch năm. Trước đó, từ tháng 3/2026, Sacombank cũng đề xuất kéo dài kế hoạch tái cơ cấu đến năm 2030 thay vì hoàn tất trong năm nay (VnBusiness, 18/03/2026). Đây là dự báo và bối cảnh, không phải lời khẳng định nguyên nhân; con số thực tế sẽ có khi ngân hàng công bố báo cáo quý 3.
HDB lên top 5 toàn rổ: bền hay chỉ là một nhịp?
HDB (HDBank) vào top 5 Sharpe 1 năm của cả rổ VN30 ở hạng 4 với 0,53, cùng VIC, BVH, GAS và GVR. Thực ra Sharpe của HDB giảm nhẹ so với tuần trước (0,61), việc lọt top 5 phần lớn do VHM và VJC tụt xuống. Điểm tựa là lợi nhuận: MBS Research dự báo lãi trước thuế quý 3 của HDB khoảng 7.500 tỷ đồng, tăng 58,7% so với cùng kỳ, lũy kế 9 tháng khoảng 20.700 tỷ (+40%), đạt 69% kế hoạch năm, cao nhất tốc độ tăng trong 13 ngân hàng được khảo sát.
Chỉ số 3 tháng cũng đẹp: lợi suất +9,2%, Sharpe 1,45, alpha +50%/năm. Nhưng cũng chính HDB nằm trong nhóm mã bị khối ngoại bán ròng chính ở phiên 16/10 (khối ngoại bán ròng phiên thứ 11 liên tiếp; Vietstock), và giá giảm khoảng 3% giữa phiên. Lợi nhuận kỳ vọng tốt, dòng tiền ngoại lại rút: hai tín hiệu trái chiều mà dữ liệu hiện tại chưa phân xử được.
SHB, LPB, SSB: ba mã khó đọc nhất
SHB vẫn đội sổ toàn rổ với Sharpe 1 năm -1,91, lợi suất -40,0% và MDD -44,3%, hố sâu nhất nhóm. Tin vui nhỏ là Sharpe 3 tháng (-2,25) đang cải thiện so với tuần trước, và ngày 16/10 SHB tăng khoảng 2,4% cùng nhóm ngân hàng. Một nhịp hồi chưa đủ để gọi là đảo chiều.
LPB có beta chỉ 0,49, thấp nhất nhóm trừ SSB, nhưng lợi suất 3 tháng là -26,9%, Sharpe 3 tháng -3,47 (tệ nhất nhóm) và tương quan 1 năm với VN-Index 0,29, dưới ngưỡng 0,3 “tự đi xe máy”. Beta thấp mà biến động xấu mạnh thường là dấu hiệu rủi ro riêng lẻ của doanh nghiệp, không đổ hết cho thị trường chung; MBS Research dự báo lãi trước thuế quý 3 của LPB giảm khoảng 10% so với cùng kỳ. Khung phân biệt rủi ro riêng lẻ và rủi ro thị trường nằm trong bài tái cân bằng và tái cấu trúc danh mục.
SSB (SeABank) hòa vốn: Sharpe 0,01, alpha +2,7%, beta 0,43. Điểm cần lưu ý là độ lệch chuẩn 3 tháng (47,4%) cao gấp 1,57 lần mức 1 năm, hậu quả của cú sốc giá sau khi vào rổ mà bài spotlight SSB đã phân tích.
Còn ACB, TPB, VIB?
ACB (Sharpe -0,47, MDD -17,5%) vẫn là mã “đường êm” nhất nhóm với độ lệch chuẩn 24,0%, nhưng êm mà lỗ 9,1% trong năm thì vẫn là lỗ. MBS ghi nhận lãi sau thuế quý 3 của ACB khoảng 4.795 tỷ, tăng 12%. TPB (-0,98) và VIB (-0,99) cùng ở vùng âm gần 1 điểm; dự báo lãi trước thuế quý 3 của VIB khoảng 3.000 tỷ (+47,8%) và TPB khoảng 2.142 tỷ (+13%), tức kỳ vọng lợi nhuận khá hơn nhiều so với những gì giá đã phản ánh trong 1 năm qua. Ở 3 tháng, TPB cải thiện mạnh nhất nhóm về Sharpe (+1,78 điểm so với tuần trước).
Tóm lại: đọc nhóm ngân hàng B thế nào?
Nhóm ngân hàng B đang phân hóa theo kỳ vọng lợi nhuận hơn là theo độ nhạy thị trường: beta cả nhóm nằm trong khoảng 0,43 đến 0,91, nhưng Sharpe trải từ +0,53 đến -1,91. Kỳ tới, báo cáo quý 3 thực tế sẽ là phép thử cho dự báo của MBS: HDB cần giữ được đà tăng trưởng, STB cần cho thấy mức giảm lãi không sâu như dự báo. Cũng cần theo dõi khối ngoại, vì chuỗi bán ròng 11 phiên đang đè lên cả nhóm.
Câu hỏi thường gặp
Beta bao nhiêu là cao với cổ phiếu ngân hàng?
Beta trên 1 nghĩa là cổ phiếu nhạy hơn VN-Index. Trong nhóm này không mã nào vượt 1 (cao nhất là HDB 0,91 và TPB 0,87), nên về độ nhạy ga thì cả nhóm đều “nhẹ chân” hơn thị trường chung. Beta thấp không đồng nghĩa ít rủi ro: LPB beta chỉ 0,49 nhưng vẫn mất 21,9% trong 1 năm.
Sharpe âm nghĩa là gì?
Sharpe âm nghĩa là cổ phiếu mang lại lãi suất năm hóa thấp hơn mốc gửi tiết kiệm (Rf 4,53%/năm trong bài này). Nói đời thường: chịu xóc nhiều hơn mà lãi còn thua nằm im, nên 5 trong 8 mã của nhóm đang ở vùng này.
Vì sao HDB có Sharpe dương nhưng khối ngoại vẫn bán ròng?
Sharpe nhìn lại 1 năm đã qua, còn dòng tiền ngoại phản ánh quyết định của từng phiên. Ngày 16/10, HDB nằm trong nhóm bị khối ngoại bán ròng nhiều nhất, và giá giảm khoảng 3% giữa phiên. Hai thứ này không mâu thuẫn, chỉ khác khung thời gian.
Maximum Drawdown (MDD) của SHB 44% có nghĩa là gì?
Trong 1 năm qua, có lúc giá SHB tụt 44,3% so với đỉnh gần nhất trước đó. Chỉ số này trả lời câu hỏi “nếu chẳng may mua đúng đỉnh thì hố sâu bao nhiêu”, và SHB là hố sâu nhất nhóm.
Sortino khác Sharpe thế nào?
Sharpe phạt mọi dao động, kể cả ngày tăng vọt. Sortino khó tính hơn ở chỗ chỉ phạt những ngày mất tiền. Với HDB, Sortino 0,78 cao hơn Sharpe 0,53, tức biến động của mã này nghiêng về phía ngày tăng nhiều hơn ngày giảm.
Cập nhật ngày 17/10/2026. Nguồn: Entrade (DNSE); MBS Research qua Người Quan Sát (26/09/2026); Vietstock (16/10/2026); VnBusiness (18/03/2026). Xem thêm phân tích nhóm này kỳ tháng 8 và nhóm ngân hàng quy mô lớn.
Bài viết chỉ mang tính thông tin và giáo dục, không phải khuyến nghị đầu tư. Nên tự nghiên cứu hoặc hỏi chuyên gia được cấp phép trước khi ra quyết định.
